Alan Adı Nasıl Alınır? Seçim, Uzantılar ve DNS Yönlendirme

Alan adı almak için önce kısa, akılda kalıcı ve markanızla uyumlu bir ad belirler, bir kayıt firması (registrar) üzerinden müsaitliğini sorgular, uygun uzantıyı (.com, .com.tr, .net gibi) seçip en az bir yıllığına kaydedersiniz. Ardından alan adının DNS veya nameserver ayarlarını hosting sunucunuza yönlendirir, otomatik yenileme ve transfer kilidi gibi önlemlerle alan adınızı güvence altına alırsınız.

Bu rehberde iyi bir alan adının özelliklerinden uzantı seçimine, DNS kayıtlarından alan adını kaybetmemek için alınacak önlemlere kadar her adımı anlatıyoruz.

İyi bir alan adı nasıl seçilir?

• Kısa olsun. Daha az karakter, daha az yazım hatası demektir. Mümkünse 15 karakterin altında tutun.
• Söylendiği gibi yazılsın. Telefonda söylediğinizde karşı taraf hecelemenizi istemeden yazabilmeli.
• Türkçe karakter kullanmayın. "ç, ğ, ı, ö, ş, ü" içeren alan adları (IDN) teknik olarak mümkündür, ama e-posta adreslerinde ve bazı sistemlerde sorun çıkarabilir. Türkçe karakterli bir sürüm alacaksanız onu yalnızca yönlendirme amacıyla kullanın.
• Tire ve rakamdan kaçının. "ornek-site2.com" gibi adlar hem akılda kalmaz hem de sözlü olarak aktarması zordur.
• Marka haklarını kontrol edin. Başkasının tescilli markasını içeren bir alan adı, ileride hukuki sorunlara ve alan adının elinizden alınmasına yol açabilir.
• Sosyal medya kullanıcı adlarını da kontrol edin. Aynı adı tüm platformlarda kullanabilmek markanızı güçlendirir.

Hangi uzantıyı seçmelisiniz?

Markanız için önemliyse hem .com hem .com.tr'yi alıp birini diğerine yönlendirmek, rakiplerin veya kötü niyetli kişilerin benzer adı kullanmasını önler.

.com.tr ve .tr alan adlarında güncel durum

Türkiye'ye ait .tr uzantılı alan adları, 2022'den bu yana Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından işletilen TRABİS sistemi üzerinden ve yetkili kayıt kuruluşları aracılığıyla tescil ediliyor. Bu geçişle birlikte .com.tr, .net.tr, .org.tr gibi birçok uzantı belgesiz hâle geldi; yani çoğu durumda marka tescili veya şirket belgesi göstermeden, "ilk başvuran alır" esasıyla kayıt yapılabiliyor. Başvuru sahibinin kimlik veya vergi bilgileri ise doğrulanıyor.

Bazı uzantılar ise hâlâ belgeye bağlıdır: örneğin eğitim kurumları için .edu.tr, avukatlar için .av.tr, hekimler için .dr.tr, belediyeler için .bel.tr gibi uzantılar ilgili kurum veya meslekle ilgili belge ister. Kurallar zaman içinde güncellenebildiği için kayıt öncesinde BTK'nın ve kayıt firmanızın güncel koşullarını kontrol etmenizi öneririz.

Alan adı kayıt adımları

1. Müsaitlik sorgulayın. Kayıt firmasının arama aracına istediğiniz adı yazın; birden fazla uzantı için sonuçları görün.
2. Süreyi seçin. En az bir yıl kaydedilir. Uzun süreli kayıt, yenilemeyi unutma riskini azaltır.
3. Kişi bilgilerini doğru girin. Alan adının sahibi olarak görünen bilgiler sizin veya şirketinizin bilgileri olmalıdır. Başkası adına (ör. ajansınız adına) kaydedilen bir alan adını geri almak zor olabilir.
4. Erişebildiğiniz bir e-posta adresi kullanın. Yenileme ve transfer onayları bu adrese gelir.
5. Ödemeyi tamamlayın ve kayıt firmasının panelinde alan adınızı görün.

DNS ve nameserver: alan adını hostinge yönlendirmek

Alan adını aldıktan sonra, ziyaretçilerin hangi sunucuya gideceğini DNS belirler. İki yol vardır:

1. Nameserver değiştirmek

Kayıt firmasının panelinde alan adının nameserver (ad sunucusu) adreslerini hosting firmanızın verdiği adreslerle değiştirirsiniz (ör. ns1.hostingfirmasi.com ve ns2.hostingfirmasi.com). Bu durumda tüm DNS kayıtlarınız hosting firmanızın panelinden yönetilir. Yeni başlayanlar için en kolay yoldur; web sitesi ve e-posta kayıtları hosting tarafında otomatik oluşturulur.

2. DNS kayıtlarını elle eklemek

Nameserver'ları değiştirmeden, kayıt firmasının DNS panelinden yalnızca gereken kayıtları eklersiniz:

Kurumsal e-posta kullanacaksanız MX kayıtlarının yanında SPF, DKIM ve DMARC kayıtlarını da eklemeniz gerekir; ayrıntılar için kurumsal e-posta spam sorunu rehberimize bakabilirsiniz. Hosting seçimi için ise web hosting nedir, nasıl seçilir yazımız yol gösterir.

Alan adınızı kaybetmemek için önlemler

Alan adı kaybı çoğu zaman saldırıdan değil, unutulan yenilemeden kaynaklanır. Bir alan adının süresi dolduğunda site ve e-postalar durur; kısa bir ek süreden sonra alan adı daha pahalı bir kurtarma dönemine girer ve sonunda yeniden kayda açılır. Değerli alan adlarını bu anı bekleyen kişiler hemen kaydedebilir.

• Otomatik yenilemeyi açın ve kayıtlı ödeme yönteminin güncel olduğundan emin olun.
• Uzun süreli kayıt yapın; önemli alan adlarını birkaç yıllığına yenileyin.
• Transfer kilidini (registrar lock) açık tutun. Bu kilit, izniniz olmadan alan adının başka firmaya taşınmasını engeller.
• Transfer kodunu (EPP/auth kodu) kimseyle paylaşmayın. Bu kod, alan adınızın anahtarıdır.
• Kayıt firması hesabınızda iki adımlı doğrulama kullanın.
• İletişim e-postanız aynı alan adında olmasın. [email protected] adresiyle kayıtlı bir alan adının süresi dolarsa uyarı postaları da ulaşmaz; ayrı bir adres kullanın.

Alan adı transferi

Alan adınızı başka bir kayıt firmasına taşımak için mevcut firmada transfer kilidini kaldırır, transfer kodunu alır ve yeni firmada transfer başlatırsınız. .com gibi genel uzantılarda yeni kayıttan veya son transferden sonra genellikle 60 gün boyunca transfer yapılamaz. Transfer sırasında DNS kayıtlarınızın korunduğundan emin olun; aksi hâlde site ve e-posta kesintiye uğrayabilir.

Oculeth üzerinden alan adı kaydı, transferi ve yenilemesi yapabilir, aynı yerden web hosting ve kurumsal e-posta hizmetlerini de yönetebilirsiniz. Alan adınızın DNS'i Oculeth'teyse kurumsal e-posta için gereken kayıtlar otomatik eklenir. Güncel uzantı fiyatları için ürün sayfasına bakabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Alan adı bir kere alınınca sonsuza kadar benim mi olur?

Hayır. Alan adı satın alınmaz, belirli bir süre için kiralanır ve her dönem sonunda yenilenmesi gerekir. Yenilemeyi kaçırırsanız ek süre ve kurtarma döneminden sonra alan adı yeniden kayda açılır ve başkası tarafından alınabilir.

.com mu .com.tr mi almalıyım?

Türkiye'deki müşterilere hizmet veriyorsanız .com.tr yerel bir güven sinyali sağlar; uluslararası hedefleriniz varsa .com daha uygundur. Mümkünse ikisini birden alıp birini diğerine yönlendirmek en güvenli seçenektir.

.com.tr almak için belge gerekiyor mu?

TRABİS'e geçişle birlikte .com.tr çoğu durumda belgesiz olarak, ilk başvuran esasıyla kaydedilebiliyor; başvuru sahibinin kimlik veya vergi bilgileri doğrulanıyor. .edu.tr, .av.tr veya .bel.tr gibi bazı uzantılar ise hâlâ belge istiyor. Kayıt öncesinde güncel koşulları kontrol edin.

Nameserver değişikliği ne kadar sürer?

Değişiklik genellikle birkaç saat içinde etkinleşir; bazı internet sağlayıcılarının önbellekleri nedeniyle 24-48 saate kadar sürebilir. Bu süre boyunca eski ve yeni sunucu birlikte görülebileceği için eski hostingi hemen kapatmayın.

Alan adımı başka bir firmaya taşıyabilir miyim?

Evet. Mevcut firmada transfer kilidini kaldırıp transfer kodunu alır, yeni firmada transferi başlatırsınız. Genel uzantılarda yeni kayıt veya son transferden sonraki 60 gün içinde transfer genellikle mümkün değildir.